Cao Thoại Châu, người không quen vui
Đinh Thị Thu Vân

Sáng ấy, ở quán cà phê ngoại ô, cô bạn mới quen, hỏi về Cao Thoại Châu, mê mải đọc những bài thơ cô đã từng chép trong sổ tay thời còn là sinh viên văn khoa, trước một chín bảy lăm. Tôi ngồi nghe và ngẫm lại mạch thơ sau này của anh. Dường như không có khoảng cách nào. Nhạy cảm, buồn và cô độc, Cao Thoại Châu đã sống và viết như thế, không làm dáng, không buông thùa nhập cuộc, thơ anh có màu của sương, màu của mưa đêm pha với màu trăng muộn, màu của khói lang thang, tạng thơ ấy, tôi đọc và chỉ có thể hiểu bằng linh cảm! Không vẽ vời bóng bNy nhưng cũng chưa bao giờ mộc thô trang trải, Cao Thoại Châu và những câu thơ thoáng ấm thoáng lạnh kia đã hơn bốn mươi năm lặng lẽ sống trong nỗi hiểu mơ hồ của tha nhân

Đủ để bước qua những ràng buộc vặt vãnh, đủ để tiếp tục triền miên với bao lay lắt khó quên, và đủ để giải nhất thơ năm hai ngàn lẻ sáu khiến Cao Thoại Châu có đôi phút tở mở hiếm hoi. Chỉ đôi phút mà thôi. Nên tôi đâu ngạc nhiên khi một ngày không lâu sau giải thưởng, anh tìm gặp tôi, nói trong bứt rứt: "Tôi là người không quen vui, mấy hôm nay". Vâng, lần này thì tôi hiểu anh, hiểu rõ ràng, không phải bằng linh cảm. Cao Thoại Châu à, anh không nói thì tôi cũng hiểu chứ, anh là người khó thích nghi với những thay đổi, mà cái giải nhất kia, cái hào quang kia, rồi những điện thoại, những email chúc mừng, cả những bài báo nhắc nhở kia, tóm lại là những rộn rịp kia, xa lạ quá, phải không? Bây giờ, tôi vẫn gặp người "không quen vui" ấy với dáng vẻ từ muôn năm trước, cảm giác rất yên lòng vì anh vẫn sống đúng như anh đã sống, không buông thùa nhập cuộc, không phù phiếm hư danh, bàng bạc trong mắt nỗi buồn, bàng bạc trong tim những câu thơ tôi và bạn bè sẽ chỉ có thể hiểu bằng linh cảm

Đinh Thị Thu Vân

Bài đã đăng của Cao Thoại Châu

• Cao Thoại Châu: Rạng Đông Một Ngày Vô Định - 27.07.2008